Mesec:

ULTRAVIOLETNO SVETLO (engl. ultraviolet light), ultraljubičasta svetlost; deo spektra elektromagnetnih talasa koji se nalazi između vidljive svetlosti i X zraka, talasnih dužina između 400 nm i 15 nm. Sunce je…

ULTRAVIOLETNI MIKROSKOP (engl. ultraviolet microscope), svetlosni mikroskop koji koristi ultravioletnu svetlost, talasne dužine 250 nm u cilju povećanja energije rasturanja. U praksi se to nikada ne radi, već se u.…

ULTRATANKI REZOVI (engl. ultrathin sections), rezovi debljine 20 do 60 nm, koji se seku ultramikrotomom, a posmatraju na transmisionom elektronskom mikroskopu.

ULTRASONOTOMOGRAFIJA (engl. ultrasonotomography), metoda u kojoj se koristi ultrazvuk za ispitivanje unutrašnje strukture tela formirajući slike od reflektovanih talasa sa različitih dubina. Slika strukture unutar jednog sloja, odnosno isečka tela,…

ULTRASONOGRAFIJA (engl. ultrasonography), metoda u kojoj se koriste ultrazvučni talasi iznad 30.000 Hz za dobijanje slike unutrašnjih struktura tela. Kontrolisani snop se usmerava na telo preko sonde (pretvarača), a eho…

ULTRAMIKROTOM (engl. ultramicrotome), instrument za sečenje ultratankih rezova. Sastoji se od metalne šipke koja je nosač za objekat. Duž kontrolisanog zagrevanja šipka se kreće prema staklenom ili dijamantskom nožu koji…

ULTRAMIKROSKOP (engl. ultramicroscope), mikroskop za ispitivanje čestica koje lebde u gasu ili tečnosti i koje su intenzivno osvetljene sa druge strane. Svetlost rasuta ili odbijena od čestica vidi se kroz…

ULTRAKRIOTOMIJA (engl. ultracryotomy), proces sečenja ultratankih rezova duboko zamrznutog, nefiksiranog preparata, u cilju prikazivanja enzima i drugih supstanci koje su neotporne na fiksaciju. Prikazivanje se vrši pomoću transmisione elektronske mikro-skopije.…

ULTRAFILTRACIJA (engl. ultrafiltration), filtracija kroz filtre čije su pore dovoljno male da omogućavaju razdvajanje makromolekularnih (koloidnih) rastvoraka od manjih molekula. Ultrafiltracija se odvija i prirodno, npr. pri filtraciji plazme pomoću…

ULTRACENTRIFUGA (engl. ultracentrifuge), centrifuga veoma velike brzine, od 30.000 do 100.000 rpm (obrtaja) i proizvodi relativnu centrifugalnu silu (RCF) od 50.000 do 500.000 g. Analitička ultracentrifuga se koristi za kvantitativno…

ULTIMOBRANHIJALNI FOLIKULI (engl. ultimobranchial follicles), vrsta tiroidnih folikula koji potiču od ultimobranhijalnih tela. U. f. sastoje se od dva ili više slojeva pločastih ćelija (U-ćelija), koji okružuju šupljinu punu ćelijskog…

ULTIMOBRANHIJALNA TELA (engl. ultimobranchial bodies, lat. corpus ultimobranchiale), male ćelijske grupe i/ili folikuli koji potiču od pete faringealne kese i nase-ljavaju štitnu žlezdu u razvoju. U. t. se ne mogu…

ULOGA (engl. function, role), funkcija koju pojedinac vrši u različitim vrstama društvenih grupa, od primarne grupe – porodice, do društva. Svaka ličnost se sastoji od niza uloga. Svaka uloga se…

ULNARNA DEVIJACIJA (engl. ulnar deviation), deformacija šake koja se javlja kod bolesnika sa reumatoidnim artritisom. Šaka se nalazi u položaju abdukcije, odnosno iskrv-ljenosti upolje, prema ulni.

ULNA (engl. ulna, lat. ulna), lakatna kost, parna, unutrašnja kost podlakta koja se svojim gornjim okrajkom spaja sa koloturom ramene kosti i glavom žbice. Svojim donjim okraj-kom lakatna kost se…

ULLRICH-FEICHTIGEROV SINDROM (engl. Ullrich-Feichtiger syndrome), kongenitalni sindom koga karakterišu: deformiteti ušnih školjki, gluvoća, polidaktilija, rudimentirani prsti noge, bangava stopala, parcijalna atrezija anusa, hipospadija, mikrognatija, lice oblika maske, vaginalne pregrade, prekobrojne…

ULKUS ŽELUCA (engl. gastric ulcer), grizlica lokalizovana na želudačnoj sluzokoži koja penetrira laminu muskularis mukoze. Naj-češće se javlja u antrumu želuca. Klinički se manifestuje bolovima u gornjem delu trbuha koji…

ULCEROZNI KOLITIS (engl. ulcerative colitis), zapaljenjsko, nespecifično oboljenje debelog creva, nepoznate etiologije, koje primarno zahvata sluzokožu i submukozu. Bolest je češća kod bele rase, naročito među Jevrejima i u ekonomski…

ULCERACIJE USNE ŠUPLJINE (engl. oral ulceration), ranice – grizlice na sluzokoži usne duplje. Mogu biti traumatske, infektivnog porekla (virusne), nepoznatog porekla ili prekancerozne i maligne grizlice.

ULCERACIJA (engl. ulcer), defekt (prekid kontinuiteta) kože, nekada i potkožja koji nastaje kao posledica različitih nekrotizirajućih procesa.