SERKLAŽ
SERKLAŽ (engl. cerclage), hirurški terapijski metod u prevenciji prevremenih porođaja kod insuficijencije grlića materice. Izvodi se po-stavljenjem produžnog, kružnog, submu-koznog neresorptivnog šava u nivou unu-trašnjeg materičnog ušća. Najčešće se serklaž…
SERIN
SERIN (engl. serine), prirodna neesencijalna aminokiselina (RMM 105,09), koja se sintetizuje iz glukoze. Serin je supstrat za formiranje cistationa. Nalazi se u brojnim proteinima u kojima obezbeđuje hidroksilnu grupu bočnog…
SEPTUM
SEPTUM (engl. septum, lat. septum), pregrada. Zid ili deo zida koji razdvaja susedne strukture. S. interatrijale (engl. interatrial s., lat. s. interatriale), međupretkomorska pregrada. Deo srčane pregrade koji razdvaja desnu…
SEPTIKEMIJA
SEPTIKEMIJA (engl. septicaemia, septice-mia), sistemski odgovor na prisustvo bakterija u krvi, najteža manifestacija infektivnog procesa. Uzročnici su različite Gram-pozitivne (Streptococcus pneumoniae, Staphylococcus pyogenes i dr.) i Gram-negativne bakterije (Neisseria meningitidis,…
SEPTIČKI ŠOK
SEPTIČKI ŠOK (engl. septic shock), teško, po život opasno stanje, nastaje u prisustvu teških, najčešće abdominalnih i pelvičkih infekcija Gram-negativnim bakterijama ili drugim bakterijama, virusima, gljivicama i protozoama, kao komplikacija…
SEPTIČKI EMBOLUS
SEPTIČKI EMBOLUS (engl. septic embolus), gomilica bakterija u krvnom sudu koja nošena krvnom strujom može da izazove emboliju sa razvojem septičnih metastaza, što se često viđa i u piemiji.
SEPTIČKI ABORTUS
SEPTIČKI ABORTUS (engl. septic abortion), svaki abortus kod kojeg su materična šupljina i njen sadržaj inficirani bilo kojim patogenim uzročnikom. Skoro uvek se javlja kod kriminalnih abortusa. Izazivači su najčešće…
SEPTIČAN
SEPTIČAN (engl. septic), 1. u spoljnoj sredini: ono što u sebi sadrži septičan materijal, materijal koji izaziva infekciju, sepsu i truljenje, npr. septična sredina, septičan teren, septični uslovi, septično odeljenje,…
SEPTALNI DEFEKT
SEPTALNI DEFEKT (engl. septal defect), urođena srčana mana kod koje septum, srčana pregrada, nije potpuno zatvorena, pa postoji nenormalna komunikacija između srčanih šupljina. Prema lokalizaciji otvora postoje pretkomorski i komorski…
SEPSA
SEPSA (engl. sepsis), infekcija, kontaminacija; teška, po život opasna manifestacija prodora patogenih klica u krvotok, njihovo širenje cirkulacijom do udaljenih i osetljivih tkiva, zadržavanje i razmnožavanje klica u njima uz…
SEPARACIJA
SEPARACIJA (engl. separation), odvajanje, rastavljanje, otcepljenje. U okviru razvojnog ciklusa čoveka proces separacije (individua-lizacije) od primarne porodice jedan je od osnovnih razvojnih zadataka i uslov za postiza-nje zrelosti. Za ovaj…
SENZUALIZAM
SENZUALIZAM (engl. sensualism), stanje ili karakter individue koji je kontrolisan ili mu nedostaje kontrola nad primitivnijim telesnim željama ili emocijama.
SENZORNI RECEPTORI
SENZORNI RECEPTORI (engl. sensory receptors), specijalizovani nervni završeci ili organi koji rade kao prevodioci različitih formi energije u neuronsku aktivnost. Pre-ma izvorima impulsa na koje s. r. reaguju, mogu se…
SENZORNI NEURONI
SENZORNI NEURONI (engl. sensory neurons), neuroni koji sprovode nervne impulse sa periferije tela (kože, unutrašnjih i senzornih organa) do CNS-a.
SENZORNI NERV
SENZORNI NERV (engl. sensory nerve), vrsta nerva koja nosi impulse od receptora kože, iz mišića i zglobova u CNS. V. aferentan. Upo-redi motorni nerv.
SENZORNI KORTEKS
SENZORNI KORTEKS (engl. sensory cortex), područja cerebralnog korteksa odgovorna za prijem pristižućih informacija iz senzornih nervnih puteva koji potiču iz svih delova tela. Različita područja korteksa odgovaraju na različite senzacije…
SENZORNI EPITEL
SENZORNI EPITEL (engl. sensory epithelium), površni epitel koji sadrži senzorne ćelije. Epitel makule sakulusa i utrikulusa, ampularnih krista, Cortievog organa, olfaktorni epitel i epitel gustatornih tela spadaju u tipičan senzorni…
SENZORNE GANGLIJE
SENZORNE GANGLIJE (engl. sensory ganglia), spinalne ganglije i ganglije pridružene nekim kranijalnim nervima. Sve s. g. imaju identičnu histološku strukturu.
SENZORNE ĆELIJE
SENZORNE ĆELIJE (engl. sensory cells), kategorija specijalizovanih epitelnih ćelija koje reaguju na spoljašnje draži. One su raz-bacane u senzornom epitelu.
SENZORIMOTORNO
SENZORIMOTORNO (engl. sensorimotor), koje se odnosi ili pripada percepciji senzor-nih impulsa i generisanju motornih impulsa, npr. senzorimotorni sistem u kontroli motorike.